#sorgulama

Sistemler şu tek kelimenin yırtacağı bir örümcek ağıdır: "Öleceksin!..."

Ahlaka boyun eğme, bir hükümdara boyun eğme gibi kölece ya da mağrur ya da çıkarcı ya da teslimiyetçi ya da budala bir heyecan ya da düşüncesizlik ya da umutsuzluk eylemi biçiminde olabilir. Bu tür boyun eğme aslında ahlaksal değil.

Gelenek nedir? Bize yararlı olan şeyleri emrettiğinden dolayı değil, bize emrettiğinden dolayı itaat ettiğimiz yüksek bir otoritedir.

İşte biz insanlar birbirimizden korktuğumuz için devletler kuruyoruz. Polisler, askerler, kamuoyu. Ama tüm bunlar neye yarıyor ki?

Bu insanlık dışı dünya daha insancıl hale gelmeli. Ama nasıl?

Ey benliğim! Hep soru soran bir insan olarak kal kaldığın yerde!

Anneni, babanı, öğretmenini, din adamını veya televizyonda kendi işini nasıl göreceğini söyleyen adamın birini dinleyip de hayatında mutsuz olduysan, bunu haketmişsin demektir.

-Siz bana din sayesinde atılmış bir ileri adım gösterin, ben size geri atılmış yüz adım göstereyim.

Din için ölmek palavra. Sadece bizi korkutmak için bu palavraları atıyorlar. İrlanda uğruna ölmek de palavra. Artık kimse hiçbir şey uğruna ölmüyor. Yeteri kadar insan ölmüş. Ben ne İrlanda uğruna ne de din uğruna ölürüm doğrusu. Belki, annem için ölebilirim.

Müdür, din uğruna ölmek büyük bir onurdur, diyor. Babam ise, İrlanda uğruna ölmek büyük bir onurdur, diyor. Hiç yaşamak isteyen yok mu, diye düşünüyorum.

Şu dünyaya çalışmak için mi geliyoruz yoksa birer çay içip sohbet ederek keyif yapmak için mi?

Bir dahaki öğününüzde kendinize bir başkasının acı çekmesine ve ölümüne değecek kadar zevk aldığınız bir şey olup olmadığını sorun.

Hayvan haklarını kabul etmek, his ve duyguları olan hayvanlara eşya veya mülk muamelesi yapmama gibi bir sorumluluğumuz olduğunu kabul etmek demektir. Buradaki ilginç soru ise ineğin kendisine gaddarca davrandığı için çiftçiye dava açıp açmayacağı değil, öncelikle ineğin neden çiftlikte olduğunu sormak olacak.

Bir sonraki öğününüzde kendinize sorun. Alacağınız zevk gerçekten de bir başkasının acı çekmesine ve ölümüne değer mi?

Tanrı'nın hiçbir gücü yoktur, bizimle iletişim kuramaz, kendini bize açıklayamaz, aslında bunu yapmadı ve bu dinin bizim kendi tatlı icadı olduğumuz.

Birinin öldüresiye cezalandırıldığı yerde, başkasının hiç cezalandırılmaması sana doğru geliyor mu bayan?

“Ne günahım(ız) var ki” diyen kimselere bu düşünceleri günah olarak yeter.

Kaderi tenkit etmemenin yolu insanın kendini sorgulamasından geçer.

Kim olduğumu bilmeyen ben, ne olacağımı ne bileyim? Kim olmayı düşünüyorum? Öyle çok şey olmayı düşünüyorum.

Fakat biz gerçekten yaşıyor muyuz? Hayatın ne olduğunu bilmeden yaşamak...

Bilmeyi istediklerimiz çoğaldıkça bildiklerimiz o kadar azalır.

Peki, kim kurtaracak beni var olmaktan?

Özgür olmayan insan nedir?

Dedem duvar örerdi, Babam duvar örerdi, Ben duvar örüyorum, Peki hala bir evimiz niçin yok?